| Descarga e instala la(s) fuente(s) indispensable(s) para ver Sánscrito en toda su gloria Lee Transliterando (2) (castellano) para comprender plenamente el sistema de transliteración |
El Kramastotram de Abhinavagupta
Himno acerca del Krama
Introducción
Ésta es el venerable Kramastotram de Abhinavagupta (Himno acerca del Krama). Abhinavagupta es muy conocido por sus obras voluminosas tales como Tantrāloka, Tantrasāra, Parātrīśikāvivaraṇa, etc. Todas esas obran requirieron de un increíble coeficiente intelectual y mucha experiencia, al igual que conocimiento, acerca de la tradición del Shaivismo Trika. Los discípulos de Abhinavagupta no siempre tenían intelectos aptos que pudiesen comprender totalmente los significados en todas sus misteriosas y complicadas enseñanzas. Muchos de ellos eran solamente devotos, con un gran corazón pero con pequeñas aptitudes intelectuales como para dar abasto con tan extensos tratados llenos de Sánscrito extremadamente complicado. Se dice generalmente que sólo el santo Kṣemarāja podía lidiar con la masiva erudición de Abhinavagupta. Entonces, para aliviar a esos discípulos dotados de intelectos muy débiles, compasivamente, Abhinavagupta compuso pequeñas obras de unas cuantas estrofas tales como este Kramastotram.
Krama es una de las cuatro escuelas del Shaivismo Trika, siendo las otras tres Spanda, Pratyabhijñā y Kula. En este Kramastotram, Abhinavagupta finalmente da una explicación completa de las doce diosas del proceso de percepción (4 para el objeto percibido, 4 para la percepción misma, y 4 para el perceptor). Esto es algo que él describió brevemente en el Tantrāloka, sin explicarlo en profundidad. Podría escribir una introducción más larga describiendo a las 12 diosas, pero es mejor que lo haga Abhinavagupta mismo en el himno.
Ahora lee el Kramastotram y experimenta Supremo Deleite, querido Śiva.
Importante: Todo lo que está entre paréntesis y en cursiva dentro de la traducción ha sido agregado por mí para completar el sentido de una determinada frase u oración. A su vez, todo lo que está entre doble guión (--...--) constituye adicional información aclaratoria también agregada por mí.
Kramastotram
अयं दुःखव्रातव्रतपरिगमे पारणविधिर्महासौख्यसारप्रसरणरसे दुर्दिनमिदम्।
यदन्यन्यक्कृत्या विषमविशिखप्लोषणगुरोर्विभोः स्तोत्रे शश्वत्प्रतिफलति चेतो गतभयम्॥१॥
Ayaṁ duḥkhavrātavrataparigame pāraṇavidhirmahāsaukhyasāraprasaraṇarase durdinamidam|
Yadanyanyakkṛtyā viṣamaviśikhaploṣaṇagurorvibhoḥ stotre śaśvatpratiphalati ceto gatabhayam||1||
Éste (ayam) (es) el procedimiento para la satisfacción y el disfrute (pāraṇa-vidhiḥ) una vez que se sabe que (esta) manera de vivir es una hueste de sufrimientos (duḥkha-vrāta-vrata-parigame). (Y) una vez que se ha (saboreado) la Savia de la expansión cuya esencia es el Gran Deleite (mahā-saukhya-sāra-prasaraṇa-rase) despreciando a este mal día --a la Māyā-- que es algo distinto de eso --de la Savia mencionada-- (yad-anya-nyakkṛtyā), la mente (cetas), libre del miedo (gata-bhayam), continuamente (śaśvat) se refleja (pratiphalati) en el himno (stotre) del Todopenetrante (vibhoḥ) que es el Guru que incinera al de cinco flechas --se refiere a Kāmadeva, el dios del deseo-- (viṣama-viśikha-ploṣaṇa-guroḥ)||1||
विमृश्य स्वात्मानं विमृशति पुनः स्तुत्यचरितं तथा स्तोता स्तोत्रे प्रकटयति भेदैकविषये।
विमृष्टश्च स्वात्मा निखिलविषयज्ञानसमये तदित्थं त्वत्स्तोत्रेऽहमिह सततं यत्नरहितः॥२॥
Vimṛśya svātmānaṁ vimṛśati punaḥ stutyacaritaṁ tathā stotā stotre prakaṭayati bhedaikaviṣaye|
Vimṛṣṭaśca svātmā nikhilaviṣayajñānasamaye taditthaṁ tvatstotre'hamiha satataṁ yatnarahitaḥ||2||
Tras volverse consciente (vimṛśya) de sí mismo --de su propio Ser-- (sva-ātmānam), el panegirista --Abhinavagupta-- (stotā) se vuelve así consciente (vimṛśati... tathā) otra vez (punar) de (Tu) loable comportamiento (stutya-caritam), (y) lo hace visible (prakaṭayati) en el himno cuyo tema es la unidad en la diversidad (stotre... bheda-eka-viṣaye). Y (ca) uno se vuelve consciente del propio Ser --lit. se percibe al propio Ser-- (vimṛṣṭaḥ... sva-ātmā) en el momento en que el conocimiento de todas las cosas (brota) (nikhila-viṣaya-jñāna-samaye). Por lo tanto (tad), yo (aham), sin esfuerzo (yatna-rahitaḥ), (estoy) constantemente (satatam) aquí (iha), en Tu himno (tvad-stotre), de esta manera (ittham)||2||
अनामृष्टः स्वात्मा न हि भवति भावप्रमितिभागनामृष्टः स्वात्मेत्यपि हि न विनामर्शनविधेः।
शिवश्चासौ स्वात्मा स्फुरदखिलभावैकसरसस्ततोऽहं त्वत्स्तोत्रे प्रवणहृदयो नित्यसुखितः॥३॥
Anāmṛṣṭaḥ svātmā na hi bhavati bhāvapramitibhāganāmṛṣṭaḥ svātmetyapi hi na vināmarśanavidheḥ|
Śivaścāsau svātmā sphuradakhilabhāvaikasarasastato'haṁ tvatstotre pravaṇahṛdayo nityasukhitaḥ||3||
El propio Ser (sva-ātmā) que no es percibido --cuando uno no se da cuenta de Él-- (an-āmṛṣṭaḥ) no tiene una correcta noción de la Realidad --la palabra «pramiti» es un término muy técnico del Shaivismo Trika, pero aquí lo traduje más literalmente-- (bhāva-pramiti-bhāk). Sin (vinā) el procedimiento/medio/método para percibirlo --para percibir al Ser-- (āmarśana-vidheḥ) no hay ni siquiera (api hi na) (conciencia/conocimiento) de que «el propio Ser no es percibido» (an-āmṛṣṭaḥ sva-ātmā iti). Y (ca) Śiva (śivaḥ) (es) el propio Ser (asau sva-ātmā) dotado de la única Savia que es la Realidad entera que destella (sphurat-akhila-bhāva-eka-sa-rasaḥ). Por consiguiente (tatas), yo (aham), con mi corazón consagrado (pravaṇa-hṛdayaḥ) a Tu himno (tvad-stotre), estoy siempre dichoso y complacido (nitya-sukhitaḥ)||3||
विचित्रैर्जात्यादिभ्रमणपरिपाटीपरिकरैरवाप्तं सार्वज्ञं हृदयं यदयत्नेन भवता।
तदन्तस्त्वद्बोधप्रसरसरणीभूतमहसि स्फुटं वाचि प्राप्य प्रकटय विभोः स्तोत्रमधुना॥४॥
Vicitrairjātyādibhramaṇaparipāṭīparikarairavāptaṁ sārvajñaṁ hṛdayaṁ yadayatnena bhavatā|
Tadantastvadbodhaprasarasaraṇībhūtamahasi sphuṭaṁ vāci prāpya prakaṭaya vibhoḥ stotramadhunā||4||
El Corazón (hṛdayam yad) del Omnisciente (sārvajñam) ha sido alcanzado (avāptam) por Ti (bhavatā) sin esfuerzo (ayatnena) mediante los muchos y variados (discernimientos acerca) de la sucesión de desviaciones/equivocaciones de casta, etc. (vicitraiḥ jāti-ādi-bhramaṇa-paripāṭī-parikaraiḥ). Tras obtener (prāpya) claramente (sphuṭam) Eso --dicho Corazón-- (tad) dentro (antar) del Habla cuya grandeza forma un sendero para la difusión/expansión de Tu Conocimiento/Conciencia (tvad-bodha-prasara-saraṇī-bhūta-mahasi... vāci), ahora (adhunā) devela (prakaṭaya) al himno (stotram) del Todopenetrante (vibhoḥ)||4||
विधुन्वानो बन्धाभिमतभवमार्गस्थितिमिमां रसीकृत्यानन्तस्तुतिहुतवहप्लोषितभेदाम्।
विचित्रस्वस्फारस्फुरितमहिमारम्भरभसात्पिबन्भावानेतान्वरद मदमत्तोऽस्मि सुखितः॥५॥
Vidhunvāno bandhābhimatabhavamārgasthitimimāṁ rasīkṛtyānantastutihutavahaploṣitabhedām|
Vicitrasvasphārasphuritamahimārambharabhasātpibanbhāvānetānvarada madamatto'smi sukhitaḥ||5||
Despojándome (vidhunvānaḥ) de este estado (propio) de la senda del Saṁsāra que se considera esclavitud (bandha-abhimata-bhava-mārga-sthitim imām), transformando en Savia a la dualidad incinerada con el fuego de la infinita alabanza (rasīkṛtya ananta-stuti-hutavaha-ploṣita-bhedām), (y) bebiendo (piban) a estas entidades positivas --todo lo que existe-- (bhāvān etān) a través de la impetuosidad de la obra de la Grandeza que ha aparecido destellantemente como Su maravillosa Expansión (vicitra-sva-sphāra-sphurita-mahimā-ārambha-rabhasāt), ¡oh, Dador de dádivas! (vara-da), estoy (asmi) dichoso (sukhitaḥ) (y) embriagado por el vino --o también «deleitado por la embriaguez»-- (mada-mattaḥ)||5||
भवप्राज्यैश्वर्यप्रथितबहुशक्तेर्भगवतो विचित्रं चारित्रं हृदयमधिशेते यदि ततः।
कथं स्तोत्रं कुर्यादथ च कुरुते तेन सहसा शिवैकात्म्यप्राप्तौ शिवनतिरुपायः प्रथमकः॥६॥
Bhavaprājyaiśvaryaprathitabahuśakterbhagavato vicitraṁ cāritraṁ hṛdayamadhiśete yadi tataḥ|
Kathaṁ stotraṁ kuryādatha ca kurute tena sahasā śivaikātmyaprāptau śivanatirupāyaḥ prathamakaḥ||6||
Si (yadi) el variado y maravilloso (vicitram) curso de acción (cāritram) del Señor que posee muchos poderes extendidos/desplegados por Su abundante Señorío sobre el Saṁsāra (bhava-prājya-aiśvarya-prathita-bahu-śakteḥ bhagavataḥ) reposa (adhiśete) en el Corazón (hṛdayam), entonces (tatas) ¿cómo (katham) haría uno (kuryāt) un himno (stotram)? Asimismo (atha ca), (si) uno lo hace (kurute) mediante ese Poder (tena sahasā), (entonces,) cuando se alcanza la unidad con Śiva (śiva-aikātmya-prāptau), la postración ante Śiva (śiva-natiḥ) (es) el medio (upāyaḥ) primordial (prathamakaḥ)||6||
ज्वलद्रूपं भास्वत्पचनमथ दाहं प्रकटनं विमुच्यान्यद्वह्नेः किमपि घटते नैव हि वपुः।
स्तुवे संविद्रश्मीन्यदि निजनिजांस्तेन स नुतो भवेन्नान्यः कश्चिद्भवति परमेशस्य विभवः॥७॥
Jvaladrūpaṁ bhāsvatpacanamatha dāhaṁ prakaṭanaṁ vimucyānyadvahneḥ kimapi ghaṭate naiva hi vapuḥ|
Stuve saṁvidraśmīnyadi nijanijāṁstena sa nuto bhavennānyaḥ kaścidbhavati parameśasya vibhavaḥ||7||
Llameante (jvalat-rūpam), brillante (bhāsvat), que cocina (pacanam), que quema (dāham) y (atha) hace visible (prakaṭanam)... con excepción (vimucya) del cuerpo (vapus) del fuego (vahneḥ), no es posible (ghaṭate na eva hi) que algo más (haga tal cosa) (anyad... kim api). Si (yadi) alabo (stuve) a cada uno de los propios rayos de la Conciencia (saṁvid-raśmīn... nija-nijān), entonces (tena) eso (saḥ) que es (bhavet) alabado (nutaḥ) no es nada más (na anyaḥ kaścid bhavati) que la Gloria (vibhavaḥ) del Señor Supremo (parama-īśasya)||7||
विचित्रारम्भत्वे गलितनियमे यः किल रसः परिच्छेदाभावात्परमपरिपूर्णत्वमसमम्।
स्वयं भासां योगः सकलभवभावैकमयताविरुद्धैर्धर्मौघैः परचितिरनर्घोचितगुणा॥८॥
Vicitrārambhatve galitaniyame yaḥ kila rasaḥ paricchedābhāvātparamaparipūrṇatvamasamam|
Svayaṁ bhāsāṁ yogaḥ sakalabhavabhāvaikamayatāviruddhairdharmaughaiḥ paracitiranarghocitaguṇā||8||
La Savia (rasaḥ) que (yaḥ) ciertamente (kila) (surge) cuando las restricciones se desvanecen (galita-niyame) durante el variado y maravilloso comienzo (vicitra-ārambhatve), (es) inigualable (asamam) Plenitud Suprema (parama-paripūrṇatvam), debido a la ausencia de limitaciones (pariccheda-abhāvāt). El autoluminoso --esperaba «bhāsan», debe haber un error tipográfico-- (svayam bhāsām) Yoga (yogaḥ), que es unidad con las entidades positivas --todo lo que existe-- en todo el Saṁsāra (sakala-bhava-bhāva-ekamayatā), (es también) la Más Alta, Deliciosa e Invaluable Conciencia --como «ucita» tiene varios significados, las combinaciones son muchas, Abhinavagupta debería haber sido más claro y específico-- (para-citiḥ anargha-ucita-guṇā) dotada de corrientes de cualidades libres de impedimentos (aviruddhaiḥ dharma-oghaiḥ)||8||
इतीदृक्षै रूपैर्वरद विविधं ते किल वपुर्विभाति स्वांशेऽस्मिन्जगति गतभेदं भगवतः।
तदेवैतत्स्तोतुं हृदयमथ गीर्बाह्यकरणप्रबन्धाश्च स्युर्मे सततमपरित्यक्तरभसः॥९॥
Itīdṛkṣai rūpairvarada vividhaṁ te kila vapurvibhāti svāṁśe'sminjagati gatabhedaṁ bhagavataḥ|
Tadevaitatstotuṁ hṛdayamatha gīrbāhyakaraṇaprabandhāśca syurme satatamaparityaktarabhasaḥ||9||
De este modo (iti), ¡oh Dador de dádivas! (vara-da), Tu (te) Cuerpo (vapus) verdaderamente (kila) brilla (vibhāti) de varias maneras (vividham) con tales formas (īdṛkṣaiḥ rūpaiḥ), libre de dualidad (gata-bhedam), en este universo que es el propio aspecto del Señor (sva-aṁśe asmin jagati... bhagavataḥ). En (mi) caso, que tengo una impetuosidad/pasión que nunca decrece --lit. impetuosidad/pasión no abandonada-- (aparityakta-rabhasaḥ), mi (me) corazón (hṛdayam) al igual que (atha) (mi) habla (gīḥ) y (ca) las series de instrumentos externos --poderes de percepción y acción-- (bāhya-karaṇa-prabandhāḥ) (sólo) existen (syuḥ) para alabar (stotum) a Eso Mismo --a tal Cuerpo del Señor Supremo-- (tad eva etad)||9||
तवैवैकस्यान्तः स्फुरितमहसो बोधजलधेर्विचित्रोर्मिव्रातप्रसरणरसो यः स्वरसतः।
त एवामी सृष्टिस्थितिलयमयस्फूर्जितरुचां शशाङ्कार्काग्नीनां युगपदुदयापायविभवाः॥१०॥
Tavaivaikasyāntaḥ sphuritamahaso bodhajaladhervicitrormivrātaprasaraṇaraso yaḥ svarasataḥ|
Ta evāmī sṛṣṭisthitilayamayasphūrjitarucāṁ śaśāṅkārkāgnīnāṁ yugapadudayāpāyavibhavāḥ||10||
La Savia de la propagación de la variada masa de olas (vicitra-ūrmi-vrāta-prasaraṇa-rasaḥ yaḥ) de Tu único Océano de la Conciencia cuya Grandeza destella (tava eva ekasya... sphurita-mahasaḥ bodha-jaladheḥ) dentro (antar) por su propia inclinación (sva-rasatas), (es) esos mismos (te eva amī) gloriosos poderes —relativos al simultáneo surgimiento y destrucción— (yugapad-udaya-apāya-vibhavāḥ) de luna, sol y fuego (śaśāṅka-arka-agnīnām) que son la tronante luz que consiste en manifestación, sostenimiento y disolución (sṛṣṭi-sthiti-laya-maya-sphūrjita-rucām)||10||
अतश्चित्राचित्रक्रमतदितरादिस्थितिजुषो विभोः शक्तिः शश्वद्व्रजति न विभेदं कथमपि।
तदेतस्यां भूमावकुलमिति ते यत्किल पदं तदेकाग्रीभूयान्मम हृदयभूर्भैरव विभो॥११॥
Ataścitrācitrakramataditarādisthitijuṣo vibhoḥ śaktiḥ śaśvadvrajati na vibhedaṁ kathamapi|
Tadetasyāṁ bhūmāvakulamiti te yatkila padaṁ tadekāgrībhūyānmama hṛdayabhūrbhairava vibho||11||
Por este motivo (atas), el Poder (śaktiḥ) del Todopenetrante, que reside en un estado variado y no variado, (con) sucesión y con lo opuesto a eso, etc. (citra-acitra-krama-tad-itara-ādi-sthiti-juṣaḥ vibhoḥ), nunca se divide en absoluto (śaśvat vrajati na vibhedam katham api). En esta etapa Tuya (etasyām bhūmau... te) (está) ese (tad) Estado (padam) que (yad) (es) ciertamente (kila) «Akula» (akulam iti). ¡Oh Bhairava (bhairava), que el sitio de mi corazón se concentre en Eso (tad-ekāgrī-bhūyāt mama hṛdaya-bhūḥ), oh Todopenetrante (vibho)!||11||
अमुष्मात्सम्पूर्नाद्वत रसमहोल्लाससरसान्निजां शक्तिं भेदं गमयसि निजेच्छाप्रसरतः।
अनर्घं स्वातन्त्र्यं तव तदिदमत्यद्भुतमयीं भवच्छक्तिं स्तुन्वन्विगलितभयोऽहं शिवमयः॥१२॥
Amuṣmātsampūrnādvata rasamahollāsasarasānnijāṁ śaktiṁ bhedaṁ gamayasi nijecchāprasarataḥ|
Anarghaṁ svātantryaṁ tava tadidamatyadbhutamayīṁ bhavacchaktiṁ stunvanvigalitabhayo'haṁ śivamayaḥ||12||
¡Ah! (vata), desde ese Lago pleno del gran surgimiento de la Savia (amuṣmāt sampūrnāt rasa-mahā-ullāsa-sarasāt), Tú haces que Tu propio Poder se vuelva (nijām śaktim... gamayasi) dualidad/diferenciación (bhedam) a través de la prevalencia de Tu Voluntad (nija-icchā-prasaratas). Eso mismo (tad idam) (es) Tu (tava) inapreciable (anargham) Libertad Absoluta (svātantryam). Mientras alabo (stunvan) Tu Poder (bhavat-śaktim) que es sumamente extraordinario (ati-adbhuta-mayīm), Yo (aham), que soy Śiva (śiva-mayaḥ), carezco de miedo (vigalita-bhayaḥ)||12||
इदन्तावद्रूपं तव भगवतः शक्तिसरसं क्रमाभावादेव प्रसभविगलत्कालकलनम्।
मनःशक्त्या वाचाप्यथ करणचक्रैर्बहिरथो घटाद्यैस्तद्रूपं युगपदधितिष्ठेयमनिशम्॥१३॥
Idantāvadrūpaṁ tava bhagavataḥ śaktisarasaṁ kramābhāvādeva prasabhavigalatkālakalanam|
Manaḥśaktyā vācāpyatha karaṇacakrairbahiratho ghaṭādyaistadrūpaṁ yugapadadhitiṣṭheyamaniśam||13||
Tu (tava) Forma (rūpam) como la condición de Esto --el «Esto» es el universo que Śakti extrae de Śiva-- (idantā) (es) el Lago del Poder (śakti-sarasam) del Señor (bhagavataḥ), (y también,) debido a la ausencia de sucesión (krama-ābhāvāt eva), Eso en el cual el defecto del tiempo desaparece a la fuerza (prasabha-vigalat-kāla-kalanam). Yo me apodero --también «resido» y «presido» son traducciones posibles, aunque no probables en este contexto-- (adhitiṣṭheyam) incesante y simultáneamente (yugapad... aniśam) de esa Forma (tad-rūpam) mediante el poder de la mente (manas-śaktyā), mediante el habla (vācā api), mediante el grupo de instrumentos --se refiere a los diez indriya-s-- (karaṇa-cakraiḥ), y (atha... atho), externamente (bahis), mediante una vasija, etc. --se refiere a todos los objetos externos-- (ghaṭa-ādyaiḥ)||13||
क्रमोल्लासं तस्यां भुवि विरचयन्भेदकलनां स्वशक्तीनां देव प्रथयसि सदा स्वात्मनि ततः।
क्रियाज्ञानेच्छाख्यां स्थितिलयमहासृष्टिविभवां त्रिरूपं भूयासं समधिशयितुं व्यग्रहृदयः॥१४॥
Kramollāsaṁ tasyāṁ bhuvi viracayanbhedakalanāṁ svaśaktīnāṁ deva prathayasi sadā svātmani tataḥ|
Kriyājñānecchākhyāṁ sthitilayamahāsṛṣṭivibhavāṁ trirūpaṁ bhūyāsaṁ samadhiśayituṁ vyagrahṛdayaḥ||14||
Por lo tanto (tatas), disponiendo (viracayan) la manifestación de sucesión (krama-ullāsam) en esa etapa/plano (tasyām bhuvi), ¡oh Dios! (deva), Tu diseminas (prathayasi), siempre (sadā) en Ti Mismo (sva-ātmani), la formación de la dualidad (bheda-kalanā) entre Tus propios poderes (sva-śaktīnām). Para reposar firmemente (samadhiśayitum), ¡que yo, el de agitado corazón, me convierta (bhūyāsam... vyagra-hṛdayaḥ) en la triple forma (tri-rūpam) que es la gloria del sostenimiento, disolución y gran manifestación (sthiti-laya-mahā-sṛṣṭi-vibhavām) llamados Kriyā, Jñāna e Icchā --Action, Conocimiento y Voluntad-- (kriyā-jñāna-icchā-ākhyām)!||14||
पुरा सृष्टिर्लीना हुतवहमयी यात्र विलसेत्परोल्लासौन्मुख्यं व्रजति शशिसंस्पर्शसुभगा।
हुताशेन्दुस्फारोभयविभवभाग्भैरवविभो तवेयं सृष्ट्याख्या मम मनसि नित्यं विलसताम्॥१५॥
Purā sṛṣṭirlīnā hutavahamayī yātra vilasetparollāsaunmukhyaṁ vrajati śaśisaṁsparśasubhagā|
Hutāśendusphārobhayavibhavabhāgbhairavavibho taveyaṁ sṛṣṭyākhyā mama manasi nityaṁ vilasatām||15||
(Hay cuatro diosas para el objeto percibido, cuatro para la percepción, y finalmente cuatro para el perceptor. La primera diosa de cada grupo tiene que ver con la emanación, la segunda con el sostenimiento, la tercera con el retiro o disolución, y la cuarta es anākhyā o sin nombre, es decir, digiere a las tres diosas previas y las transforma en algo indefinible --esto es imposible de explicar de mejor manera--. Estas doce diosas están constantemente activas en todo ser viviente)
(1) (Objeto percibido - Emanación - Sṛṣṭikālī)
Al principio (purā), la emanación (sṛṣṭiḥ), que (yā) aquí (atra) brilla (vilaset) llena de fuego (hutavaha-mayī), está disuelta (en Parabhairava) (līnā). (Luego,) la que es bella por su contacto con la luna (śaśi-samsparśa-subhagā) queda orientada hacia la manifestación suprema (para-ullāsa-aunmukhyam vrajati). ¡Oh, Todopenetrante Bhairava (bhairava-vibho), (Tú) que posees la Gloria de ambas expansiones de fuego y luna (hutāśa-indu-sphāra-ubhaya-vibhava-bhāk)!, ésta (iyam) (es) Tu (tava) (Kālī) denominada Sṛṣṭi (sṛṣṭi-ākhyā). ¡Que Ella brille/juegue --debería ser «vilasatu», porque «vilas» es parasmaipadī y no ātmanepadī-- (vilasatām) siempre (nityam) en mi mente (mama manasi)!||15||
विसृष्टे भावांशे बहिरतिशयास्वादविरसे यदा तत्रैव त्वं भजसि रभसाद्रक्तिमयताम्।
तदा रक्ता देवी तव सकलभावेषु ननु मां क्रियाद्रक्तापानक्रमघटितगोष्ठीगतघृणम्॥१६॥
Visṛṣṭe bhāvāṁśe bahiratiśayāsvādavirase yadā tatraiva tvaṁ bhajasi rabhasādraktimayatām|
Tadā raktā devī tava sakalabhāveṣu nanu māṁ kriyādraktāpānakramaghaṭitagoṣṭhīgataghṛṇam||16||
(2) (Objeto percibido - Sostenimiento - Raktākālī)
Cuando el aspecto como entidades positivas --todo lo que existe-- ha sido totalmente emitido externamente (visṛṣṭe bhāva-aṁśe bahis), cuando el sabor superior (de Parabhairava) se ha vuelto insípido (atiśaya-āsvāda-virase), (y) cuando (yadā) ahí mismo (tatra eva), Tú (tvam) ingresas impetuosamente en la condición del apego (bhajasi rabhasāt rakti-mayatām), entonces (tadā), la diosa (devī) Raktā (raktā) (se halla) en todas Tus emociones --«bhāva» tiene muchísimos significados, pero debí seleccionar uno aquí-- (tava sakala-bhāveṣu) ciertamente (nanu). ¡Que El me haga alguien carente de pasión --lit. de calor, ardor-- en la asamblea efectuada para el proceso de beber a Raktā --esto lo que entiendo en esta difícil frase-- (mām kriyāt raktā-pāna-krama-ghaṭita-goṣṭhī-gata-ghṛṇam)!||16||
बहिर्वृत्तिं हातुं चितिभुवमुदारां निवसितुं यदा भावाभेदं प्रथयसि विनष्टोर्मिचपलः।
स्थितेर्नाशं देवी कलयति तदा सा तव विभो स्थितेः सांसारिक्याः कलयतु विनाशं मम सदा॥१७॥
Bahirvṛttiṁ hātuṁ citibhuvamudārāṁ nivasituṁ yadā bhāvābhedaṁ prathayasi vinaṣṭormicapalaḥ|
Sthiternāśaṁ devī kalayati tadā sā tava vibho sthiteḥ sāṁsārikyāḥ kalayatu vināśaṁ mama sadā||17||
(3) (Objeto percibido - Retiro/disolución - Shitināśakālī)
Cuando (yadā), para quitar (hātum) la condición/actividad externa (bahis-vṛttim) (y) para residir (nivasitum) en la noble etapa de la Conciencia Absoluta (citi-bhuvam udārām), Tú despliegas/revelas (prathayasi) la unidad de las entidades positivas --objetos y seres que existen-- (bhāva-abhedam), con las inestables olas (del Saṁsāra) eliminadas --sánscrito rebuscado y confuso-- (vinaṣṭa-ūrmi-capalaḥ), (y) la diosa (devī) efectúa la destrucción (nāśam) de sthiti o sostenimiento (del universo) (sthiteḥ), entonces (tadā) ¡que ella, Tu (diosa), oh Todopenetrante, produzca la destrucción total (sā tava vibho... kalayatu vināśaṁ) del sostenimiento (sthiteḥ) de mi existencia trasmigratoria (sāṁsārikyāḥ... mama) siempre (sadā)!||17||
जगत्संहारेण प्रशमयितुकामः स्वरभसात्स्वशङ्कातङ्काख्यं विधिमथ निषेधं प्रथयसि।
यमं सृष्ट्वेत्थं त्वं पुनरपि च शङ्कां विदलयन्महादेवी सेयं मम भवभयं सन्दलयताम्॥१८॥
Jagatsaṁhāreṇa praśamayitukāmaḥ svarabhasātsvaśaṅkātaṅkākhyaṁ vidhimatha niṣedhaṁ prathayasi|
Yamaṁ sṛṣṭvetthaṁ tvaṁ punarapi ca śaṅkāṁ vidalayanmahādevī seyaṁ mama bhavabhayaṁ sandalayatām||18||
(4) (Objeto percibido - Sin nombre - Yamakālī)
Deseando aplacar (todo el torbellino cósmico) (praśamayitukāmaḥ) mediante el retiro del universo (jagat-saṁhāreṇa) a través de Tu propio ímpetu (sva-rabhasāt), Tú despliegas/revelas (prathayasi) regla/precepto (vidhim) y (atha) prohibición/contradicción (niṣedham) —lo cual se llama el pesar de la propia duda (sva-śaṅkā-taṅkā-ākhyam)—. Tras emitir (sṛṣṭvā) a Yama (yamam), de esta manera (ittham) Tú (tvam) destrozas (vidalayan) la duda (śaṅkām) otra vez (punar api ca). ¡Que esa misma gran diosa destroce (mahā-devī sā iyam... sandalayatām) mi (mama) miedo al Saṁsāra (bhava-bhayam)!||18||
विलीने शङ्कौघे सपदि परिपूर्णे च विभवे गते लोकाचारे गलितविभवे शास्त्रनियमे।
अनन्तं भोग्यौघं ग्रसितुमभितो लम्पटरसा विभो संहाराख्या मम हृदि भिदांशं प्रहरतु॥१९॥
Vilīne śaṅkaughe sapadi paripūrṇe ca vibhave gate lokācāre galitavibhave śāstraniyame|
Anantaṁ bhogyaughaṁ grasitumabhito lampaṭarasā vibho saṁhārākhyā mama hṛdi bhidāṁśaṁ praharatu||19||
(5) (Percepción - Emanación - Saṁhārakālī)
Cuando se disuelve completamente la inundación de las dudas (vilīne śaṅkā-oghe), e (ca) inmediatamente (sapadi) (Tu) Gloria es totalmente plena (paripūrṇe... vibhave), cuando los caminos/modos del mundo se han ido (gate loka-ācāre), (y) cuando las restricciones de las escrituras han cesado de tener poder (galita-vibhave śāstra-niyame), ¡oh Todopenetrante! (vibho), ¡que (la Kālī) llamada Saṁhāra —que es la Savia del codicioso/ávido para devorar enteramente a la infinita corriente de objetos— ataque (anantam bhogya-ogham grasitum abhitas lampaṭa-rasā... saṁhāra-ākhyā... praharatu) en mi corazón (hṛdi) al aspecto de dualidad (bhidā-aṁśam)!||19||
तदित्थं देवीभिः सपदि दलिते भेदविभवे विकल्पप्राणासौ प्रविलसति मातृस्थितिरलम्।
अतः संहारांशं निजहृदि विमृश्य स्थितिमयी प्रसन्ना स्यान्मृत्युप्रलयकरणी मे भगवती॥२०॥
Taditthaṁ devībhiḥ sapadi dalite bhedavibhave vikalpaprāṇāsau pravilasati mātṛsthitiralam|
Ataḥ saṁhārāṁśaṁ nijahṛdi vimṛśya sthitimayī prasannā syānmṛtyupralayakaraṇī me bhagavatī||20||
(6) (Percepción - Sostenimiento - Mṛtyukālī)
Por ende (tad), cuando el poder de la dualidad es destrozado enseguida (sapadi dalite bheda-vibhave) por las diosas (devībhiḥ) de esta manera (ittham), ese (asau) estado del perceptor (mātṛ-sthitiḥ), cuya vida es vikalpa --fluctuación mental, pensamiento-- (vikalpa-prāṇā), es capaz de brillar/aparecer --el significado «jugar» también es posible, aunque menos probable en este contexto-- (pravilasati... alam). Por esta razón (atas), tras volverme consciente (vimṛśya) del aspecto «retiro» (saṁhāra-aṁśam) en el propio corazón (nija-hṛdi), mi (me) señora --diosa-- (bhagavatī), que consiste en sostenimiento (sthiti-mayī) (y) que produce la disolución de la muerte (mṛtyu-pralaya-karaṇī), debería estar (syāt) complacida (prasannā)||20||
तदित्थं ते तिस्रो निजविभवविस्फारणवशादवाप्ताः षट्चक्रक्रमकृतपदं शक्तय इमाः।
क्रमादुन्मेषेण प्रविदधाति चित्रां भवदशामिमाभ्यो देवीभ्यः प्रवणहृदयः स्यां गतभयः॥२१॥
Taditthaṁ te tisro nijavibhavavisphāraṇavaśādavāptāḥ ṣaṭcakrakramakṛtapadaṁ śaktaya imāḥ|
Kramādunmeṣeṇa pravidadhāti citrāṁ bhavadaśāmimābhyo devībhyaḥ pravaṇahṛdayaḥ syāṁ gatabhayaḥ||21||
(7) (Percepción - Retiro/disolución - Bhadrakālī/Rudrakālī)
Por lo tanto (tad), estos (imāḥ) tres (tisras) Poderes (śaktayaḥ) Tuyos (te), que han sido alcanzados (avāptāḥ) a causa de una expansión de Tu propia Gloria (nija-vibhava-visphāraṇa-vaśāt), (son) la condición manufacturada por la sucesión de seis ruedas --se refiere a las seis diosas previas-- (ṣaṭ-cakra-krama-kṛta-padam). Mediante un despliegue sucesivo --mediante una apertura por etapas-- (kramāt unmeṣeṇa), (la diosa Bhadrakālī/Rudrakālī) crea (pravidadhāti) el maravilloso (citrām) estado del Saṁsāra (bhava-daśām). Yo, con el corazón inclinado (pravaṇa-hṛdayaḥ) hacia estas diosas (imābhyaḥ devībhyaḥ), debería ser --o también «soy», pues el modo optativo tiene también fuerza de tiempo presente-- (syām) alguien carente de miedo (gata-bhayaḥ)||21||
इमां रुन्धे भूमिं भवभयभिदातङ्ककरणीमिमां बोधैकान्तद्रुतिरसमयीं चापि विदधे।
तदित्थं संरोधं द्रुतिमथ विलुप्याशुभततीर्यथेष्टं चाचारं भजति लसतां सा मम हृदि॥२२॥
Imāṁ rundhe bhūmiṁ bhavabhayabhidātaṅkakaraṇīmimāṁ bodhaikāntadrutirasamayīṁ cāpi vidadhe|
Taditthaṁ saṁrodhaṁ drutimatha vilupyāśubhatatīryatheṣṭaṁ cācāraṁ bhajati lasatāṁ sā mama hṛdi||22||
Detengo (rundhe) esta (imām) etapa (bhūmim) que produce el pesar de la dualidad y el miedo al Saṁsāra (bhava-bhaya-bhidā-taṅka-karaṇīm), y también (ca api) he creado --esto es pasado remoto, el cual no coincide con el presente «detengo», en fin, es Abhinavagupta-- (vidadhe) esta (otra etapa) (imām) que está llena de la Savia que derrite y cuyo única meta es la Conciencia (bodha-ekānta-druti-rasa-mayīm). Por consiguiente (tad), tras haber destruido (vilupya) de esta manera (ittham) la obstrucción (saṁrodham), la emoción --otro significado es «derretimiento», pero no suena atinado aquí-- (drutim), y (atha) las ceremonias de sacrificio que no son auspiciosas (aśubha-tatīḥ), ella asume la conducta (ācāram bhajati) en concordancia con sus deseos (yathā-iṣṭam ca). ¡Que ella aparezca/surja/juegue --debería ser «lasatu» ya que la raíz «las» es solamente parasmaipadī-- (lasatām sā) en mi corazón (mama hṛdi)!||22||
क्रियाबुद्ध्यक्षादेः परिमितपदे मानपदवीमवाप्तस्य स्फारं निजनिजरुचा संहरति या।
इयं मार्तण्डस्य स्थितिपदयुजः सारमखिलम् हठादाकर्षन्ती कृशतु मम भेदं भवभयात्॥२३॥
Kriyābuddhyakṣādeḥ parimitapade mānapadavīmavāptasya sphāraṁ nijanijarucā saṁharati yā|
Iyaṁ mārtaṇḍasya sthitipadayujaḥ sāramakhilam haṭhādākarṣantī kṛśatu mama bhedaṁ bhavabhayāt||23||
(8) (Percepción - Sin nombre - Mārtaṇḍakālī)
Ella (iyam) que (yā) retira (saṁharati), según cada uno de sus deseos (nija-nija-rucā), la expansión (sphāram) consistente en la senda de la percepción (māna-padavīm) dentro del estado limitado (parimita-pade) de los sentidos, del intelecto, de la acción, etc. (kriyā-buddhi-akṣa-ādeḥ) del que ha alcanzado (eso) (kriyā-buddhi-akṣa-ādeḥ... avāptasya), atrae (ākarṣantī) por la fuerza (haṭhāt) a toda (akhilam) la esencia (sāram) de Mārtaṇḍa que está dotada del plano de sostenimiento (mārtaṇḍasya sthiti-pada-yujaḥ). A través del miedo al Saṁsāra (bhava-bhayāt), ¡que ella atenúe (kṛśatu) mi (mama) dualidad (bhedam)!||23||
समग्रामक्षालीं क्रमविरहिता सात्मनि मुहुर्निवेश्यानन्तान्तर्बहलितमहारश्मिनिवहा।
परा दिव्यानन्दं कलयितुमुदारादरवती प्रसन्ना मे भूयाधृदयपदवीं भूषयतु च॥२४॥
Samagrāmakṣālīṁ kramavirahitā sātmani muhurniveśyānantāntarbahalitamahāraśminivahā|
Parā divyānandaṁ kalayitumudārādaravatī prasannā me bhūyādhṛdayapadavīṁ bhūṣayatu ca||24||
(9) (Perceptor - Emanación - Paramārkakālī)
Ella (sā), desprovista de sucesión (krama-virahitā), tras hacer entrar (niveśya) en sí misma (ātmani) enseguida (muhur) a la hilera entera de sentidos (samagrām akṣa-ālīm), (se vuelve) una interminable y compacta multitud de grandes rayos internos (ananta-antar-bahalita-mahā-raśmi-nivahā). Para producir (kalayitum) divina Bienaventuranza (divya-ānandam), ¡que Parā, la noble y solícita (udāra-ādaravatī), se complazca (prasannā... bhūyāt) conmigo (me), y (ca) que adorne (bhūṣayatu) el sitio de (mi) corazón (hṛdaya-padavīm)!||24||
प्रमाणे संलीने शिवपदलसद्वैभववशाच्छरीरप्राणादिर्मितकृतकमातृस्थितिमयः।
यदा कालोपाधिः प्रलयपदमासादयति ते तदा देवी यासौ लसति मम सा स्याच्छिवमयी॥२५॥
Pramāṇe saṁlīne śivapadalasadvaibhavavaśāccharīraprāṇādirmitakṛtakamātṛsthitimayaḥ|
Yadā kālopādhiḥ pralayapadamāsādayati te tadā devī yāsau lasati mama sā syācchivamayī||25||
(10) (Perceptor - Sostenimiento - Kālāgnirudrakālī)
Cuando los medios de conocimiento se han disuelto (en la Conciencia Absoluta) (pramāṇe saṁlīne) a causa de la Gloria que está brillando/jugando en la etapa de Śiva (śiva-pada-lasat-vaibhava-vaśāt), cuando (yadā) cuerpo, energía vital, etc. (śarīra-prāṇa-ādi) (más) el adjunto limitante del tiempo (kāla-upādhiḥ) —el cual consiste en el estado del perceptor limitado y artificial (mita-kṛtaka-mātṛ-sthiti-mayaḥ)— alcanzan --lit. alcanza-- (āsādayati) la etapa del retiro (pralaya-padam), entonces (tadā), ¡esa (asau) diosa (devī) Tuya (te) que brilla/juega (lasati) debería ser (sā syāt) para mí (mama) idéntica a Śiva --o directamente «Śiva» o incluso «llena de Śiva»-- (śiva-mayī)!||25||
प्रकाशाख्या संवित्क्रमविरहिता शून्यपदतो बहिर्लीनात्यन्तं प्रसरति समाच्छादकतया।
ततोऽप्यन्तःसारे गलितरभसादक्रमतया महाकाली सेयं मम कलयतां कालमखिलम्॥२६॥
Prakāśākhyā saṁvitkramavirahitā śūnyapadato bahirlīnātyantaṁ prasarati samācchādakatayā|
Tato'pyantaḥsāre galitarabhasādakramatayā mahākālī seyaṁ mama kalayatāṁ kālamakhilam||26||
(11) (Perceptor - Retiro/disolución - Mahākālakālī)
La Conciencia (saṁvid) denominada Luz (prakāśa-ākhyā), carente de sucesión (krama-virahitā), desde la etapa del vacío (śūnya-padatas), totalmente (atyantam) disuelta externamente (bahis-līnā), se propaga (prasarati) como la que cubre/oculta (samācchādakatayā). Incluso (api) después de eso (tatas), desprovista de secuencia (akramatayā), (tal Conciencia) se disuelve impetuosamente (galita-rabhasāt) en la Esencia Interna (antar-sāre). ¡Que esa misma Gran Kālī tome nota --la raíz «kal» tiene varios otros significados posibles tales como «medir, lanzar, realizar, etc.»-- (mahā-kālī sā iyam... kalayatām) de todo mi tiempo (mama... kālam akhilam)||26||
ततो देव्यां यस्यां परमपरिपूर्णस्थितिजुषि क्रमं विच्छिद्याशु स्थितिमतिरसात्संविदधति।
प्रमाणं मातारं मितिमथ समग्रं जगदिदं स्थितां क्रोडीकृत्य श्रयतु मम चित्तं चितिमिमाम्॥२७॥
Tato devyāṁ yasyāṁ paramaparipūrṇasthitijuṣi kramaṁ vicchidyāśu sthitimatirasātsaṁvidadhati|
Pramāṇaṁ mātāraṁ mitimatha samagraṁ jagadidaṁ sthitāṁ kroḍīkṛtya śrayatu mama cittaṁ citimimām||27||
(12) (Perceptor - Sin nombre - Mahābhairavacaṇḍograghorakālī)
Después de eso (tatas), tras cortar (vicchidya) rápidamente (āśu) la sucesión/secuencia (krama) en la Diosa que tiene el Estado Supremamente Perfecto y Pleno (devyām yasyām parama-paripūrṇa-sthiti-juṣi), Ella ordena (saṁvidadhati) el sostenimiento (sthitim) a través de la Savia extrema --se refiere a Su Svātantrya o Libertad Absoluta-- (ati-rasāt). Después de haber abrazado (kroḍīkṛtya) a la que permanece (sthitām) como medio de conocimiento (pramāṇam), perceptor (mātāram), percepción (mitim), y (atha) como este (idam) universo (jagat) entero (samagram), ¡que mi mente repose (śrayatu mama cittam) en esta Conciencia Absoluta (citim imām)!||27||
अनर्गलस्वात्ममये महेशे तिष्ठन्ति यस्मिन्विभुशक्तयस्ताः।
तं शक्तिमन्तं प्रणमामि देवं मन्थानसञ्ज्ञं जगदेकसारम्॥२८॥
Anargalasvātmamaye maheśe tiṣṭhanti yasminvibhuśaktayastāḥ|
Taṁ śaktimantaṁ praṇamāmi devaṁ manthānasañjñaṁ jagadekasāram||28||
Me inclino (praṇamāmi) ante ese Dios Poseedor de la Śakti (tam śaktimantam... devam) cuyo nombre es Manthāna (manthāna-sañjñam) (y) que es la única esencia del universo (jagat-eka-sāram), que es el Gran Señor (mahā-īśe) (y) el propio Ser que es Libre (anargala-sva-ātma-maye), (y) en quien (yasmin) permanecen (tiṣṭhanti) esos (tāḥ) Poderes todopenetrantes (vibhu-śaktayaḥ)||28||
इत्थं स्वशक्तिकिरणौघनुतिप्रबन्धानाकर्ण्य देव यदि मे व्रजसि प्रसादम्।
तेनाशु सर्वजनतां निजशासनांशुसंशान्तिताखिलतमःपटलां विधेयाः॥२९॥
Itthaṁ svaśaktikiraṇaughanutiprabandhānākarṇya deva yadi me vrajasi prasādam|
Tenāśu sarvajanatāṁ nijaśāsanāṁśusaṁśāntitākhilatamaḥpaṭalāṁ vidheyāḥ||29||
Oh Dios (deva), tras oír (ākarṇya) de esta manera (ittham) las continuas series de alabanzas de la corriente de rayos de Tus propios Poderes (sva-śakti-kiraṇa-ogha-nuti-prabandhān), si (yadi) Tú te vuelves favorable (vrajasi prasādam) hacia mí (me), por lo tanto (tena), ¡haz que todo el velo de la oscuridad de la humanidad entera quede rápida y totalmente extinto mediante los rayos de Tus enseñanzas (āśu sarva-janatām nija-śāsana-aṁśu-saṁśāntita-akhila-tamas-paṭalām vidheyāḥ)!||29||
षट्षष्टिनामके वर्षे नवम्यामसितेऽहनि।
मयाऽभिनवगुप्तेन मार्गशीर्षे स्तुतः शिवः॥३०॥
Ṣaṭṣaṣṭināmake varṣe navamyāmasite'hani|
Mayā'bhinavaguptena mārgaśīrṣe stutaḥ śivaḥ||30||
Śiva (śivaḥ) ha sido alabado (stutaḥ) por mí, Abhinavagupta (mayā abhinavaguptena), en (el mes de) Mārgaśīrṣa (mārgaśīrṣe), en el noveno día (navamyām) de la quincena oscura (asite), durante el año llamado sesenta y seis (ṣaṭṣaṣṭi-nāmake varṣe)||30||
॥इति श्री अभिनवगुप्तपादाचार्यकृतं क्रमस्तोत्रं सम्पूर्णम्॥
||Iti śrī abhinavaguptapādācāryakṛtaṁ kramastotraṁ sampūrṇam||
De esta forma (iti), el Kramastotram (krama-stotram) compuesto por el muy venerable Guru Abhinavagupta (abhinavagupta-pāda-ācārya-kṛtam) está completo (sampūrṇam).
Información Adicional
Este documento ha sido concebido por Gabriel Pradīpaka, uno de los dos fundadores de este sitio, y guru espiritual versado en idioma Sánscrito y filosofía Trika.
Para mayor información sobre Sánscrito, Yoga y Filosofía India; o si quieres hacerme algún comentario, preguntar algo o corregir algún error, siéntete libre de contactarnos: Ésta es nuestra dirección de correo.









